De rijkste man ter wereld wil nóg rijker worden. Elon Musk claimt via een rechtszaak maar liefst 134 miljard dollar van OpenAI en Microsoft. De vraag is of hij daar ook recht op heeft.
Tussen Elon Musk en OpenAI botert het al geruime tijd niet meer. Musk behoorde ooit tot de oprichters van het AI-bedrijf, maar stapte al snel op omdat hij geen toekomst zag in het project. Inmiddels is OpenAI met ChatGPT marktleider en daar lijkt Musk het lastig mee te hebben. Hij zoekt dan ook regelmatig naar manieren om het bedrijf dwars te zitten. Een van die manieren is een stevige rechtszaak.
Non-profit of commercieel? Concreet vindt Musk dat OpenAI geen winst mag nastreven. Het bedrijf startte destijds als non-profitorganisatie, maar is inmiddels bezig met de omschakeling naar een commerciële entiteit. Dat proces roept veel vragen op, waaronder die van de Tesla-topman, die met xAI ook zijn eigen, zij het controversiële, AI-bedrijf heeft. Via de rechtszaak wil Musk die plannen van OpenAI tegenhouden, of er in elk geval zelf beter van worden. Nu is ook bekend hoeveel hij precies op het oog heeft.
De kans dat OpenAI gedwongen wordt non-profit te blijven is klein, dus claimt Musk een deel van de koek. Die koek is de waarde van OpenAI als commercieel AI-bedrijf. Recent werd het bedrijf gewaardeerd op 500 miljard dollar. Musk zou uit zijn op 79 tot 134 miljard dollar daarvan.
Berekening gebaseerd op vroege investering De bedragen zijn gebaseerd op berekeningen van Musks financiële expert betreffende de “onrechtmatige winsten” die inmiddels geboekt zouden zijn. Daarnaast investeerde Musk destijds 38 miljoen dollar toen OpenAI nog een startup was. Ook zou hij hebben geholpen bij het werven van belangrijke werknemers en adviserende contacten hebben aangeleverd. Kortom: de redenering luidt dat OpenAI niet zou zijn wat het nu is zonder Elon Musk en daar wil hij voor gecompenseerd worden.
Of die redenering juridisch stand houdt, is een andere vraag. Musk stapte vrijwillig op bij OpenAI en heeft sindsdien een concurrent opgericht. Bovendien heeft OpenAI zijn huidige positie bereikt door jarenlange ontwikkeling en miljarden aan investeringen van onder meer Microsoft. Die zouden volgens Musk ook moeten meebetalen aan een eventuele compensatie.
Ook Apple in het vizier Deze rechtszaak over de non-profitstatus van OpenAI en de eventuele schuld tegenover Musk is veruit de belangrijkste, maar er loopt nog een tweede procedure. Daarbij is naast OpenAI ook Apple betrokken.
Een tijd geleden vond Musk het onaanvaardbaar dat Apple op verschillende plekken ChatGPT actief promoot door de app van OpenAI prominent te tonen. Volgens hem is zijn eigen Grok de populairste AI-chatbot en die zou bewust genegeerd worden, wat volgens Musk neerkomt op oneerlijke concurrentie. Het gevolg is een rechtszaak die de vermeende monopoliepositie van Apple aankaart, al is het nog maar de vraag of hij daar een kans maakt.
Kritische kanttekeningen De rechtszaken van Musk roepen vragen op. Enerzijds heeft hij inderdaad bijgedragen aan de vroege ontwikkeling van OpenAI, anderzijds verliet hij het bedrijf uit eigen beweging en richtte hij vervolgens een directe concurrent op. De claim van 134 miljard dollar lijkt vooral gebaseerd op de huidige waardering van OpenAI, niet op Musks daadwerkelijke bijdrage destijds.
Bovendien valt de timing op. Net nu OpenAI doorbreekt als commercieel succesverhaal en Microsoft daar miljarden in investeert, eist Musk zijn deel op. Of dat juridisch houdbaar is, moet de rechter bepalen. Wat wel duidelijk is: de rijkste man ter wereld ziet kennelijk nog ruimte om nóg rijker te worden.
